ฮูปแต้มเรื่องสังข์ศิลป์ชัยบนผนังสิมวัดโพธาราม บ้านดงบัง อำเภอนาดูน จังหวัดมหาสารคาม

เที่ยวมหาสารคาม 9 ที่เที่ยวห้ามพลาด พร้อมเส้นทางขับรถ

ตักสิลานครแห่งอีสาน พระธาตุนาดูน ปราสาทขอม และลิงโกสัมพีริมลำน้ำชี รวมที่เที่ยวห้ามพลาด แผนที่ เคล็ดลับขับรถ และรถเช่าที่เหมาะกับเส้นทาง

ภาคอีสาน475 กม. จากกรุงเทพฯพ.ย.–ก.พ.

ภาพ: Peter4940 / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0

รู้จักมหาสารคาม

มหาสารคามตั้งอยู่เกือบกึ่งกลางภาคอีสานพอดี จนได้ฉายาว่าสะดืออีสาน และยังถูกเรียกว่าตักสิลานคร หรือนครแห่งการศึกษา เพราะเป็นที่ตั้งของมหาวิทยาลัยมหาสารคามและสถานศึกษาอีกหลายแห่ง ตัวเมืองก่อตั้งเมื่อ พ.ศ. 2408 โดยแยกจากเมืองร้อยเอ็ด บรรยากาศจึงผสมผสานระหว่างเมืองเก่าเงียบ ๆ กับความคึกคักของนักศึกษา ส่วนประวัติศาสตร์ของพื้นที่ย้อนไปไกลถึงยุคทวารวดีที่อำเภอนาดูน ซึ่งเคยขุดพบสถูปบรรจุพระบรมสารีริกธาตุ

จุดหมายหลักคือพระธาตุนาดูนในพุทธมณฑลอีสาน เจดีย์สูงกว่า 50 เมตรกลางสวนป่าที่สร้างขึ้นบนแหล่งโบราณคดีสมัยทวารวดี ใกล้กันมีกู่สันตรัตน์ อโรคยศาลาสมัยขอมที่ยังเห็นร่องรอยงานช่างที่สลักไม่เสร็จ ส่วนสายธรรมชาติต้องไปวนอุทยานโกสัมพีริมแม่น้ำชีที่มีลิงแสมกว่าพันตัวอาศัยอยู่ในป่าใหญ่ ในตัวเมืองแวะวัดมหาชัยวัดคู่เมือง นั่งชมพระอาทิตย์ตกที่แก่งเลิงจาน และไปดูการทอผ้าไหมในหมู่บ้านใกล้เมือง

จากกรุงเทพฯ ขับถนนมิตรภาพถึงขอนแก่น แล้วเลี้ยวเข้าถนนแจ้งสนิทสู่มหาสารคาม ระยะทางราว 475 กม. ใช้เวลาเที่ยว 1–2 วัน วันแรกเที่ยวในเมือง วัดมหาชัย แก่งเลิงจาน และหมู่บ้านทอผ้า วันที่สองลงใต้ไปอำเภอนาดูนราว 65 กม. ชมพระธาตุนาดูนกับกู่สันตรัตน์ หรือไปทางตะวันตกที่อำเภอโกสุมพิสัยเพื่อดูลิงโกสัมพี จากนั้นต่อไปร้อยเอ็ดได้ในราว 45 นาที หรือกลับขอนแก่นราวชั่วโมงเศษ

9 ที่เที่ยวมหาสารคามห้ามพลาด

พระธาตุนาดูน
วัด ใจกลางพุทธมณฑลอีสาน ตำบลพระธาตุ อำเภอนาดูน สร้างขึ้นหลังการขุดพบสถูปบรรจุพระบรมสารีริกธาตุสมัยทวารวดีเมื่อ พ.ศ. 2522 องค์พระธาตุออกแบบโดยกรมศิลปากรโดยประยุกต์จากสถูปที่ขุดพบ สูง 50.50 เมตร ตั้งอยู่กลางพื้นที่กว่า 900 ไร่ที่มีสวนรุกขชาติ สวนสมุนไพร และแหล่งน้ำ งานนมัสการพระธาตุจัดช่วงวันมาฆบูชา
แผนที่
วัดโพธาราม (บ้านดงบัง)
วัด วัดเก่าแก่ในบ้านดงบัง ตำบลดงบัง อำเภอนาดูน สร้างขึ้นในสมัยรัชกาลที่ 3 จุดเด่นคือสิม (อุโบสถแบบอีสาน) ที่ผนังเขียนฮูปแต้มเล่าเรื่องสังข์ศิลป์ชัย วรรณคดีสำคัญของชาวอีสานและชาวลาว ด้วยลายเส้นและสีแบบพื้นบ้านที่หาชมได้ไม่มากแล้ว กรมศิลปากรขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถาน แวะชมได้ในเส้นทางเดียวกับพระธาตุนาดูน
แผนที่
กู่สันตรัตน์
ปราสาทหิน ปราสาทศิลาแลงขนาดย่อมห่างจากที่ว่าการอำเภอนาดูนราว 4 กม. เป็นอโรคยศาลาหรือสถานพยาบาลในสมัยขอม มีโคปุระหรือซุ้มประตูทางเข้าด้านหน้าและกำแพงล้อมรอบ ทับหลังและเสาประดับกรอบประตูหินทรายยังสลักไม่เสร็จ ทำให้เห็นขั้นตอนการทำงานของช่างโบราณ แวะชมคู่กับพระธาตุนาดูนได้ในเที่ยวเดียว
แผนที่
วนอุทยานโกสัมพี
แหล่งธรรมชาติ ป่าริมแม่น้ำชีห่างตัวอำเภอโกสุมพิสัยเพียงราว 500 เมตร พื้นที่ราว 175 ไร่ กลางป่ามีหนองน้ำที่มีน้ำตลอดปี และเป็นบ้านของลิงแสมกว่าพันตัวที่คุ้นเคยกับผู้คน เดินเล่นใต้ร่มไม้ใหญ่ได้สบาย ควรเก็บของกิน แว่นตา และโทรศัพท์ให้มิดชิด และไม่ยื่นอาหารให้ลิงด้วยมือ
แผนที่
วัดมหาชัย (พระอารามหลวง)
วัด วัดคู่บ้านคู่เมืองบนถนนศรีราชวงศ์ในตัวเมือง เดิมชื่อวัดเหนือ สร้างเมื่อ พ.ศ. 2408 พร้อมกับการตั้งเมืองมหาสารคาม โดยเจ้าเมืองคนแรกร่วมกับชาวเมือง ต่อมาได้รับยกเป็นพระอารามหลวงชั้นตรี เดินชมบรรยากาศวัดเก่ากลางเมืองแล้วต่อไปย่านตลาดและร้านอาหารใกล้เคียงได้สะดวก
แผนที่
วัดสุวรรณาวาส (พระพุทธมิ่งเมือง)
วัด วัดในตำบลโคกพระ อำเภอกันทรวิชัย ประดิษฐานพระพุทธมิ่งเมือง พระพุทธรูปหินทรายสมัยทวารวดีที่สลักจากหินก้อนเดียว ชาวมหาสารคามนับถือและเชื่อว่าช่วยให้ฝนตกต้องตามฤดูกาล ภายในวัดยังมีสิมทึบศิลปะล้านช้างที่ได้รับอิทธิพลช่างญวน อายุกว่าร้อยปี
แผนที่
แก่งเลิงจาน
สวนสาธารณะ แหล่งน้ำขนาดใหญ่ในตำบลแก่งเลิงจาน อำเภอเมือง ไม่ไกลจากตัวเมือง เป็นที่พักผ่อนหย่อนใจของชาวมหาสารคามและนักศึกษา เหมาะมาเดินเล่นรับลมและนั่งชมพระอาทิตย์ตกริมน้ำช่วงเย็นที่อากาศไม่ร้อน ก่อนกลับเข้าเมืองไปหาอาหารเย็น
แผนที่
หมู่บ้านหัตถกรรมบ้านหนองเขื่อนช้าง
หมู่บ้าน หมู่บ้านหัตถกรรมทอผ้าไหมในอำเภอเมืองมหาสารคาม ชาวบ้านยังทอผ้าด้วยกี่พื้นบ้านตามแบบดั้งเดิม แวะชมการทอผ้าและเลือกซื้อผ้าไหมจากผู้ทอโดยตรงได้ ควรไปช่วงกลางวันของวันธรรมดาที่ชาวบ้านทำงานกันตามปกติ
แผนที่
บึงกุย (สะดืออีสาน)
แหล่งธรรมชาติ บึงน้ำในตำบลหัวขวาง อำเภอโกสุมพิสัย ที่ถูกระบุว่าเป็นจุดกึ่งกลางของภาคอีสาน อันเป็นที่มาของฉายาสะดืออีสานของมหาสารคาม เป็นแหล่งน้ำธรรมชาติในชนบทที่เงียบสงบ แวะถ่ายรูปเป็นที่ระลึกว่ามาถึงใจกลางอีสาน แล้วเที่ยวต่อเนื่องกับวนอุทยานโกสัมพีซึ่งอยู่ในอำเภอเดียวกันได้สะดวก
แผนที่

แผนที่มหาสารคาม

เคล็ดลับขับรถเที่ยวมหาสารคาม

ถนนแจ้งสนิทและทางหลวงรอบมหาสารคามเป็นทางราบ ขับสบาย แต่ย่านรอบมหาวิทยาลัยรถและรถจักรยานยนต์หนาแน่นช่วงเช้าและเย็นของวันเปิดเรียน
งานนมัสการพระธาตุนาดูนจัดช่วงวันมาฆบูชา ราว ก.พ.–มี.ค. มีการเวียนเทียนรอบองค์พระธาตุ คนจำนวนมาก ควรไปถึงก่อนค่ำ
ที่วนอุทยานโกสัมพีลิงจะเข้าหาคนที่ถือถุงพลาสติก ควรล็อกรถทุกครั้งและไม่วางของไว้บนหลังคาหรือกระบะรถ
ช่วง มี.ค.–พ.ค. อากาศร้อนจัด ควรเที่ยวพระธาตุนาดูนและปราสาทกลางแจ้งช่วงเช้า
ของฝากที่นิยมคือผ้าไหมพื้นเมือง เลือกซื้อจากกลุ่มทอผ้าในหมู่บ้านเพื่อได้ของแท้และช่วยรายได้ชุมชน